Sot kremtojmë Ditën Ndërkombëtare të Mëngjarashëve, një ditë themeluar në vitin 1976 nga Dean R. Campbell, themelues i Klubit të Mëngjarashëve. Qëllimi? Të rrisë ndërgjegjësimin për sfidat që përballen rreth 10% e njerëzve në botë dhe të nderojë ata që ndonjëherë ndihen “të lënë pas” në një botë ku mbizotëron dora e djathtë.
Ja 7 gjëra që ndoshta nuk i dinit për mëngjarashët:
Stigmat historike
Mëngjarashët historikisht ishin konsideruar “të këqinj”. Magjia e zezë shpesh quhej “rruga e dorës së majtë” dhe gjatë Mesjetës disa mëngjarashë digjeshin për lidhje me djallin. Tekste fetare, përfshirë krishtërimin, privilegjonin dorën e djathtë si “të pastër dhe të favorshme”.
Bojë dhe njolla
Para stilolapsave, të shkruaje me dorën e majtë nënkuptonte njolla në letër dhe duar. Shumë fëmijë mëngjarashë detyroheshin të përdornin dorën e djathtë, ndonjëherë edhe me dorën e majtë të lidhur pas shpine.
Asociimet kulturore
Në disa kultura, dorën e majtë e shohin si të papastër. Në Indi, Pakistan, Nepal dhe Lindjen e Mesme, është e papërshtatshme të përdorësh dorën e majtë për të ngrënë ose për të marrë objekte. Në Islam përdoret kryesisht për pastrimin personal.
Përshtatshmëria gjinore
Më shumë mëngjarashë janë djem dhe burra. Një studim i vitit 2008 tregoi se 23% më shumë burra janë mëngjarashë krahasuar me gratë.
Migrena
Mëngjarashët kanë më shumë gjasa të përjetojnë migrenë dhe probleme të sistemit imunitar, duke përfshirë alergjitë dhe sëmundjet autoimune.
Avantazhet krijuese
Rreth 20% e mëngjarashëve përdorin më shumë hemisferën e djathtë të trurit për lëvizje dhe krijimtari, krahasuar me vetëm 5% të personave me dorën e djathtë. Kjo shpjegon pse figura të mëdha si Leonardo Da Vinci, Charlie Chaplin, Jimi Hendrix, David Bowie dhe Kurt Cobain ishin mëngjarashë.
Kafshët mëngjarashe
Edhe disa kafshë kanë dorën e preferuar: shumica e kangurëve përdorin krahun e majtë për aktivitete të përditshme, ndërsa të djathtën për veprime që kërkojnë forcë.
